Kunstgeschiedenis.jouwweb.nl
Home » architectuur » renaissance

Renaissance architectuur

 
 

 Renaissancistische

Stijlperiode in de Archtectuur (opkomst rond 1400 die later rond 1600 overging in de Barok).

De oud Griekse en Romeinse bouwkunst werd herontdekt en bewonderd.

Proportie en harmonie waren erg belangrijk, zoals ook in de klassieke oudheid. 

Architecten uit de Renaissance gebruikten vaak het menselijk lichaam als uitgangspunt voor de maarvoering: De Gulden Snede

De hernieuwde belangstelling

voor de vormentaal van de Oudheid wordt uitgebreid toegepast in de Architectuur.

Men bestudeerde de verhandeling van de Romein Vitruvius en men ging uit van de maat van antieke gebouwen  (die nog ruimschoots---veelal ruines-- aanwezig  waren in Italië)  om zich vertrouwd te maken met de 'taal' van die architectuur en met de Klassieke vormen zoals frontons, eierlijsten, Dorische, Ionische, Korinthische zuilen.

Italiaanse architecten waren onder andere Filippo Brunelleschi, Donato Bramante en Andrea Palladio

Bouwkunst in de Renaissance (1450-1600)

vitruvius

De mens als maat der dingen

vitruvian man

De Architectuur van de Renaissance heeft als uitgangspunt de beeldtaal van de klassieke oudheid, namelijk die van de Grieken en de Romeinen.

In Italië waren er nog genoeg voorbeelden te vinden van die beeldtaal, denk maar aan bijvoorbeeld in Rome het "Forum Romanum".

Naast de tastbare herinneringen, baseerden de kunstenaars zich ook op tekst.

Een belangrijk werk was van de Romeinse architect Vitruvius (85-20 voor Christus). Hij schreef een handboek over architectuur, De Architectura, waarin je heel heldere en overzichtelijk tekeningen vindt van bijvoorbeeld zuilen, bouwtechnieken en stijlen in combinatie met theorie daarover.

Volgens Vitruvius is de mens de maat der dingen.

DE GULDEN SNEDE

Leonardo da Vinci, die zich ook verdiepte in zijn werk, schreef daarover het volgende in zijn notities: “De architect Vitruvius zegt in zijn werk over architectuur dat de maten van het menselijk lichaam door de natuur als volgt zijn verdeeld: 4 vingers vormen samen 1 handbreedte en 4 handbreedten vormen 1 voet, 6 handbreedten vormen 1 onderarm"

Wetten en regels

De kunstenaars uit de Renaissance waren op zoek naar wetten en regels achter al het zichtbare. In de hoop dat wanneer ze die zouden ontdekken, ze dichter bij God zouden komen.

Welke wetten zou Hij gebruikt hebben bij het creëren van alles? Ideale maten en verhoudingen waren belangrijk, maar ook bepaalde vormen zoals de driehoek (verwijst naar de Heilige Drie-Eenheid van Heilige Geest, Vader en Zoon) en de cirkel (als volmaakte vorm zonder einde).

Villa Rotonda

de Villa Capra detta la Rotonda (1566) architect Palladio

Centraalbouw; de plattegrond is aan alle 4 de zijdes gelijk.

 Er zijn 4 ingangen in plaats van 1.

Iedere ingang (porticus) verraadt Griekse invloeden; Ionische zuilen dragen architraaf, fries en tympaan (driehoek).

Het lijkt sterk op de ingang van een Griekse tempel.

Het gebouw wordt bekroond door een koepel.

Koepel

De koepel heeft een belangrijke betekenis in de architectuur van de kerken.

Het is een afspiegeling van de hemelse harmonie, door zijn verhoudingen en zijn meetkundige zuivere vormen (cirkel).

De koepel is symbool voor de hemel.

De architecten wezen iedere overbodige versiering af en gebruikten de klassieke bouwordes zoals voorgeschreven in de klassieke oudheid.

Ze kozen er dus niet voor om de vormen uit die tijd te veranderen of aan te passen. Zo werd de beeldtaal van de klassieke oudheid gebruikt voor christelijke bouwwerken.

Een ideale versmelting van humanistische en christelijke idealen.

bruneleschi/centraalbouw

Renaissance 1400 tot 1530
• Harmonische verhouding
• Gulden snede
• Modulus
• Geometrische basis vormen
• Symmetrische plattegrond
• Centraal bouw
• Cassettes
• Rustica: natuursteen
• Geledingen
• Pilasters
• Kroonlijst
• Half zuilen, nissen

5 klassieke bouwordes

fronton